Vada a Bordo, Cazzo

User Rating: / 2
PoorBest 

Vada a Bordo, Cazzo (ανέβα στο πλοίο αρχ...)

του Σεραφείμ Μακρή για το www.democracycrisis.com

Μια φράση που έγινε σύνθημα σε ολόκληρο το διαδικτυακό πλανήτη: ένας Ιταλός τα χώνει σε έναν άλλο Ιταλό (και στον Έλληνα κάτω από αυτόν). Η συζήτηση έχει και ένα ακόμη ενδιαφέρον γύρισμα: όταν ο λιμενάρχης ανακοινώνει στον καπετάνιο ότι υπάρχουν νεκροί αυτός ρωτάει...πόσοι είναι! Προφανώς νομίζει ότι την ερώτηση την κάνει από το studio του Mega ο Γιάννης Πρετεντέρης και αυτός πρέπει να σχολιάσει το ξαφνικό και αναπάντεχο γύρισμα στο online παιχνίδι Concordia – Save her. Στην απάντηση του λιμενάρχη ότι αυτός θα έπρεπε να είναι ο πρώτος γνώστης, η πηγή αυτής της πληροφόρησης σχεδόν δεν ανταποκρίνεται.

Η μνήμη, με γυρνάει μερικά χρόνια πίσω: τότε που έξω από το λιμάνι της Παροικιάς στην Πάρο, το Σάμινα βυθίζεται συμπαρασύροντας 80 ανθρώπους. Και έναν ακόμα στη στεριά: τον υπολιμενάρχη Πάρου, που πεθαίνει από καρδιακή ανακοπή, μη αντέχοντας την πίεση του γεγονότος. Αντίθετα από τον καπετάνιο του Concordia, ο υπολιμενάρχης αισθάνεται το βάρος της στιγμής: κανείς δε μπορεί να κατηγορήσει έναν άνθρωπο ότι λύγισε υπό το βάρος μιας ευθύνης, εφαρμόζοντας αυτό που εκείνη την ώρα ήταν το δικό του κομμάτι έρευνας και διάσωσης στο Αιγαίο: το ίδιο το γεγονός του θανάτου από μόνο του αποδεικνύει ότι καταλάβαινε και ασκούσε την ευθύνη του.

Τα σημειώνω όλα αυτά παρατηρώντας δύο παρόμοια γεγονότα και τη στάση διαφορετικών ανθρώπων που είναι δρώντες σε αυτά. Το Σάμινα ήταν αξιόπλοο αποφάνθηκε το δικαστήριο χρόνια μετά, ήταν τελικά μόνο ανθρώπινο λάθος. Το Concordia φαίνεται ότι είναι κι αυτό ένα ανθρώπινο λάθος. Η ιδιοκτήτρια εταιρεία του Σάμινα θα απαλλαγεί όπως και το management. Για το Concordia είναι πολύ νωρίς. Είναι προφανές ότι η αποτελεσματικότητα του Ιδιωτικού Τομέα είναι πέρα από την κρίση των δικαστηρίων. Αποδεικνύεται άλλωστε καθημερινά, κανένα ατύχημα ή κακοτυχία δεν οφείλεται στον τρόπο οργάνωσης και στη διοίκηση μιας εταιρείας, αυτό είναι εξ ορισμού ανύπαρκτο ως πιθανότητα. Φυσικά υπάρχει αυτή η ενοχλητική φιγούρα των δύο ανθρώπων της ακτοφυλακής ή του λιμενικού αντίστοιχα. Ο ένας ζητάει από τον καπετάνιο να ανέβει στο αναθεματισμένο πλοίο, να αναλάβει τις ευθύνες του, να μην κρυφτεί  από αυτές. Εκείνη την ώρα του βγαίνει η εκπαίδευση και η κουλτούρα του οργανισμού του. Προσπαθεί να εφαρμόσει μια διαδικασία, να κινητοποιήσει αυτούς που είναι αναγκαίο για την ασαφάλεια των επιβατών να είναι κρίσιμοι κρίκοι σε αυτή τη διαδικασία. Ο άλλος τα αυτά συν τη ζωή του...

Για μένα και τα δύο περιστατικά αποδεικνύουν με τον πιο καθαρό τρόπο τα όρια του αόρατου χεριού του Smith, εξηγούν πειστικά ότι η επιδίωξη του κέρδους υπερισχύει της ασφάλειας και ακόμη αποδεικνύει γιατί οργανισμοί χωρίς κουλτούρα ασφάλειας είναι προδιαγεγραμμένο να οδηγούνται σύντομα σε μεγάλα γεγονότα-ατυχήματα. Είναι η περίφημη θεωρία του ελβετικού τυριού στη δημιουργία ατυχημάτων. Χοντρικά αυτή η θεωρία ισχυρίζεται ότι ένα ατύχημα δεν είναι τίποτα άλλο από μια σειρά από μικρότερα λάθη που συμβαίνουν καθημερινά στα διάφορα στρώματα μιας οργάνωσης: λάθη που αφορούν είτε στην ιεραρχία είτε στον ανθρώπινο παράγοντα είτε στις διαδικασίες και στην κουλτούρα του οργανισμού. Όταν τα λάθη αυτά συντονιστούν τότε προκύπτει ένα πολύ μεγάλο γεγονός. Είμαι σίγουρος ότι όταν οι άνθρωποι που θα ερευνήσουν το ατύχημα ολοκληρώσουν την έρευνά τους θα ανακαλύψουν μια σειρά από γεγονότα ένα από τα οποία θα είναι οι ευθύνες του καπετάνιου του πλοίου. Απλά πιστεύω ότι δεν πρόκειται για λάθη αλλά για εγκληματικές αφέλειες που πηγάζουν από τη βαθειά πεποίθηση ότι τίποτα δε θα πάει στραβά, ότι η ασφάλεια περιορίζει το κέρδος, ότι οι ρυθμίσεις για την ασφάλεια είναι μια ακόμα κρατική ανοησία που νοθεύει τον υγιή ανταγωνισμό και, τέλος, ακόμα κι αν κάτι πάει στραβά τα δικαστήρια δε θα επιδείξουν «λανθάνουσα αυτονόμηση» που θα έλεγε κι ο καθ’ ημάς Καρατζαφέρης...

Τέλος, όχι άσχετα με τον τρόπο του καπετάνιου του Concordia, το Γερμανικό Spiegel διοργανώνει ολόκληρο αφιέρωμα στο γεγονός, το βυθισμένο σκάφος γίνεται τουριστικό αξιοθέατο την ίδια ώρα που  κάτι συνηθισμένοι νεκροί από σιδηροδρομικά ατυχήματα στον Τρίτο κόσμο δεν είναι παρά στατιστικές σειρές. Εμείς εδώ στην Ευρώπη, είμαστε οπωσδήποτε κάτι πολύ διαφορετικό...