Optimus Template

Ιδιωτική αφορμή για μια νέα ιδεολογική αφήγηση

του Σεραφείμ Μακρή || www.democracycrisis.com

Αν σε κάτι διαφέρουν οι μέρες της Χάνουκα που έρχονται φέτος σε σχέση ακόμα και με τις αμέσως προηγούμενες δεν είναι παρά το συναίσθημα της φυγής που με έχει καταλάβει. Γιατί τι άλλο παρά φυγή (προ της βίας…) δεν είναι η περιδιάβαση ιστοσελίδων για την εύρεση δουλειάς σε εξωτικά και λιγότερο εξωτικά μέρη στον κόσμο… Φυγή που την εισάγει η περιρρέουσα ατμόσφαιρα από τη μια μιας εθνικής κατάθλιψης και από την άλλη η ατμόσφαιρα μιας εθνικής απάθειας…Χρησιμοποιώ τον όρο εθνική ως υποκατάστατο του κοινωνική, κάνω λάθος ως προς την ποιότητα, αλλά μάλλον είναι η έκταση που με σπρώχνει σε αυτή την υποκατάσταση. Όταν πριν από δέκα και περισσότερα χρόνια άφηνα τον ιδιωτικό τομέα, και δη τα services, για μια θέση στο Δημόσιο έκανα μια συνειδητή επιλογή: απεμπολούσα τα δύο τρίτα του μισθού μου στο όνομα μιας μονιμότητας που τελικά αποδεικνύεται ότι δεν υπάρχει. Αλλά ακόμα κι αυτή η μονιμότητα δεν επαρκεί πια ως μέρος μιας συμφωνίας, το ένα τρίτο του μισθού και μονιμότητα ήταν η συμφωνία, όχι το ένα δέκατο και μονιμότητα α λα καρτ…Δεν είναι παράπονο όλο αυτό, να μην το πάρετε ως τέτοιο. Λέω καθαρά ότι η συμφωνία έσπασε και ότι δεν την έσπασα εγώ: όπως επίσης λέω καθαρά ότι τίμησα όλους τους όρους αυτής της συμφωνίας παράγοντας τη δουλειά επί τρία, με όρους ιδιωτικού τομέα μιλώντας. Και δεν αποτελώ μια εξαίρεση, αποτελώ τον κανόνα μέσα στη δημόσια διοίκηση. Γι αυτό και στάθηκε μέχρι τώρα αυτή η διοίκηση και όχι γιατί ποτέ είχε το όραμα, το management ή το ενδιαφέρον από τους πολλούς γι αυτό που έκανε.  Δύο χρόνια τώρα, από αυτό εδώ το μετερίζι αλλά και από αλλού, με διάφορους τρόπους, επιχείρησα να αποδείξω ότι η επίθεση στο «Μεγάλο Δημόσιο» οργανωμένη και ενορχηστρωμένη από ελληνικούς θύλακες της Παγκόσμιας Διακυβέρνησης μόνο τυχαία δεν ήταν (και φυσικά αυτή η επίθεση γίνεται σε παγκόσμιο επίπεδο, σε ευρωπαϊκό επίπεδο, σε γαλλικό επίπεδο…). Και η επικοινωνιακή της διάσταση, το σοκ και δέος που σκορπάει,  δεν είναι παρά η κορυφή του παγόβουνου: κάτω από τη θάλασσα, το παγόβουνο που κρύβεται,  είναι η συστηματική προσπάθεια μα καμφθεί κάθε κοινωνική και πολιτική οργάνωση που αντιστέκεται στη Global Governance. Αυτός ο πόλεμος, ανάμεσα σε μια ανώτερη αστική τάξη, που μόνη αυτή έχει ταξική συνείδηση και στο υπόλοιπο πόπολο (και όχι , δεν είναι 1 και 99 τα ποσοστά αλλά κάτι σε 25 και 75) είναι σήμερα σε εξέλιξη. Ο πόλεμος είναι κατά βάση ιδεολογικός και σε αυτή του τη διάσταση ασύμμετρος: το 25% ξέρει τι θέλει, πως θα το πάρει και με ποιο τρόπο. Το 75% είναι διαλυμένο, θρυμματισμένο και , όπως εγώ έτοιμο να φύγει, να τη σκαπουλάρει. Στοιχηματίζετε προς τα πού θα γείρει η πλάστιγγα;  Η ασυμμετρία έρχεται ως αποτέλεσμα της ιδεολογικής υπεροχής και των μέσων διάχυσης που έχει στα χέρια του αυτό το 25%...

Τι θα άλλαζε τις τύχες του πολέμου;  Μπορώ εδώ να απαντήσω «ένας από μηχανής Θεός» και αν σας φαίνεται παθητικό σας καλώ να σκεφτείτε ότι η ενεργειακή ανεπάρκεια θα αλλάξει πλήρως τους κανόνες του πολέμου. Γιατί τα πετρέλαια νοτίως της Κρήτης που δεν υπήρχαν μέχρι πρόσφατα για μένα δεν είναι παρά απόδειξη αυτής της ενεργειακής ανεπάρκειας. Θέλετε να καταλάβετε την ενεργειακή ανεπάρκεια σε όρους καθημερινότητας; Για πέστε μου πόσο σας κοστίζει πια το ταξίδι στο χωριό για τα Χριστούγεννα; Αλλά ακόμα και η επίπτωση της  κλιματικής αλλαγής μπορεί, να είναι αυτός ο από μηχανής Θεός. Ο ρόλος αυτού του από μηχανής Θεού δε θα είναι σωτήριος, αποκαταστατικός μιας προηγούμενης ευημερίας. Θα είναι ρόλος μιας αυξημένης αβεβαιότητας που θα πλήξει όσους έχουν σχέδιο και το εκτελούν αυτή την ώρα (αγοράζοντας τελευταία και χρέος…). Ο Θεός θα ανοίξει το παιχνίδι, η κατανομή των πιθανοτήτων θα εκραγεί…

Τι θα άλλαζε τις τύχες του πολέμου; Κι αν δεν υπάρξει από μηχανής Θεός; Τότε, αφού κατά βάση αυτός ο πόλεμος είναι ιδεολογικός, εκεί θα κριθεί και η έκβασή του. Σε μια καινούρια αφήγηση που θα συγκεντρώσει αυτό το θρυμματισμένο 75% γύρω από ένα νέο κοινωνικό συμβόλαιο το οποίο θα αποτυπωθεί γύρω από ένα νέο Σύνταγμα και ταυτόχρονα γύρω από μια νέα Ευρωπαϊκή Συνθήκη, σε μια καινούρια παγκόσμια ισορροπία. Μια νέα ιδεολογική αφήγηση απαιτείται σήμερα για την Ελευθερία και τη Δημοκρατία, για την Ισότητα απέναντι στις ευκαιρίες, για τη σχέση Δημόσιου και Ιδιωτικού αλλά και για την Οικονομική Διαχείριση με όρους Ισότητας. Για πολύ καιρό τώρα η επίθεση απέναντι στο Δημόσιο δεν είναι παρά προκάλυμμα μιας επίθεσης απέναντι στη Δημοκρατία ως Ελευθερία αλλά και στη Δημοκρατία ως Ιδεολογία. Και η απάντηση σε αυτή την επίθεση αποστέρησε από όσους υπερασπιζόμαστε τη Δημοκρατία πόρους, χρόνο και αφήγηση, για να απαντήσουμε σε αυτή την επίθεση. Ήταν μια χαμένη υπόθεση… Αποσπασματικές απαντήσεις, απαντήσεις με βάση αρχαία κείμενα που βγήκαν από τη σκόνη και λιγότερη πράξη, ολοένα και λιγότερη πράξη. Δεν ήταν όλα χαμένα, αλλά έμοιαζε μέχρι τώρα μια μάχη οπισθοφυλακών, μια παρτιζάνικη δράση ή κάποτε και με την υπεράσπιση ερειπωμένων φρουρίων.

Αν το κύριο όργανο αυτής της ιδεολογικής επίθεσης στη Δημοκρατία είναι η επικαλούμενη έλλειψη αποτελεσματικότητας, μέσα από μια σύγκριση ανάμεσα στον ιδεολογικό χώρο των «αποτελεσματικών αγορών» και στην «αδυναμία» της Δημοκρατίας να δώσει λύσεις, τότε αυτό είναι και το πεδίο παρέμβασης μιας καινούριας ιδεολογικής αφήγησης. Η αποτελεσματικότητα των αγορών οφείλει να οδηγεί σε κοινωνική αποτελεσματικότητα, στην εξασφάλιση δικαιωμάτων επί του παραγόμενου προϊόντος των αγορών ακριβώς γιατί αυτό το προϊόν αποτελεί  όχι αποτέλεσμα μιας χρηματοοικονομικής μηχανικής αλλά αντιστοίχιση της συνολικής προσπάθειας εκατομμυρίων ανθρώπων. Οι «αγορές» είναι λοιπόν εργαλεία της Δημοκρατίας για την διανομή και αναδιανομή του πλούτου και αυτό ισχύει στο τοπικό αλλά και στο παγκόσμιο επίπεδο…Η αλλαγή στην έννοια της αποτελεσματικότητας με τη μετατροπή της από μια έννοια του οικονομικού λεξικού σε μια πολιτική διακήρυξη που υπόκειται στην κρίση του διάμεσου ψηφοφόρου, συχνότερα από τον εκλογικό κύκλο πχ σε ετήσια βάση, είναι ο δρόμος που δεν έχουμε περπατήσει. Αυτή η μετατροπή σημαίνει Δημοκρατικό Έλεγχο όχι μόνο στις αγορές αλλά κύρια και πρώτιστα σε μια σειρά κανονιστικούς θεσμούς που αφορούν στην οικονομία και μέσα από τη διαδικασία της «απορρύθμισης» αφέθηκαν στις δυνάμεις της αγοράς. (Αν σε αυτό δε βρίσκεται σοσιαλιστικό μετασχηματισμό πρέπει να σας πω ότι ούτε και εγώ…). Συνεπώς οι αγορές μας είναι αποτελεσματικές επειδή αντανακλούν την ανθρώπινη προσπάθεια και άρα υπάρχει μερίδιο γι αυτήν. Όταν αυτό παύει, όταν η αντιστοίχιση ανάμεσα στο προϊόν και στην ανθρώπινη προσπάθεια σπάει, η κοινωνική αποτελεσματικότητα δίνει τη θέση της στη βαρβαρότητα. Οι αγορές δε μπορούν να θεωρούνται «αποτελεσματικές» όταν οδηγούν σε αύξηση της ανισότητας μέσα στις Εθνικές Οντότητες αλλά και σε υπερτοπικό επίπεδο. Ούτε είναι αποτελεσματικές όταν καταναλώνουν πόρους, ανταποκρινόμενες σε προσφορά και ζήτηση επί των πόρων, χωρίς να λαμβάνουν υπόψη τους ενεργειακούς ή κλιματικούς περιορισμούς. Η ανάπτυξη, ως κατανάλωση πόρων από το μέλλον αγγίζει ένα οριακό σημείο. Η ανάπτυξη, μέσω αγορών που κανονίζουν την κατανάλωση πόρων από το ένα σημείο του πλανήτη προς ολόκληρο τον πλανήτη επίσης οφείλει να υπαχθεί σε έλεγχο. Η επιδίωξη του στόχου μιας αυξημένης αποτελεσματικότητας των αγορών σε πλαίσιο Δημοκρατικού Ελέγχου ξεπερνάει το στενό όριο ενός κράτους ή μιας ομάδας κρατών.

Αυτό το σημείωμα ξεκίνησε από μια προσωπική αφορμή στην οποία δε μου αρκεί, ακόμα κι αν μου επιβληθεί από τα πράγματα, ως απάντηση, μια ιδιωτική απάντηση. Δεν πιστεύω κατά βάθος ότι σε αυτόν τον κόσμο σώζεσαι κατά μόνας. Και πιστεύω ακόμα, ότι ισχύ παράγει η συντονισμένη δράση πολλών ανθρώπων, πολλές φορές ακόμα κι όταν συντονίζονται από ένα αόρατο χέρι ή από μια νέα ιδεολογική αφήγηση. Έτσι η αφορμή γι αυτό το κείμενο υπήρξε το σπάσιμο του κοινωνικού συμβολαίου που προέβλεπε «Μεγάλο Δημόσιο», σπάσιμο που προήλθε από τη δράση αναθεωρητικών δυνάμεων της αγοράς. Οι δυνάμεις αυτές που μεγάλωσαν μέσα στο παλιό κοινωνικό συμβόλαιο του μεταπολεμικού κόσμου, από νωρίς φρόντιζαν να μετατρέπουν σε ιδεολογική, μέρος από την ισχύ που αποκτούσαν σταδιακά. Σήμερα αυτό το κύμα αναθεωρητισμού βρίσκεται στο υψηλότερο σημείο του και χρησιμοποιεί την κρίση που ήρθε από την ανισορροπία που το ίδιο προσπόρισε για να πετύχει την επιστροφή σε ένα νέο φεουδαλισμό με επίκεντρο την εταιρεία ή το δίκτυο συμφερόντων. Το ιδεολογικό του οπλοστάσιο έχει πολλά όπλα, με κυριότερο την αποτελεσματικότητα των αγορών, με την οποία επιχειρεί να αλλάξει την πολιτική θέσμιση του κόσμου και ιδιαίτερα των Δημοκρατιών: ό,τι αντιστέκεται σε αυτή τη φαντασιακή αποτελεσματικότητα αποδομείται μέχρι να σταματήσει να αντιστέκεται. Απέναντι σε αυτή την κατάσταση, προέχει η ανάγκη για μια νέα ιδεολογική αφήγηση, η οποία θα επιχειρήσει να αλλάξει και να επανανοηματοδοτήσει την κύρια έννοια του αντιπάλου: αυτήν της αποτελεσματικότητας. Μια αγορά δε μπορεί να είναι αποτελεσματική αν το κοινωνικό αποτέλεσμα που παράγει, οδηγεί πχ σε αύξηση των ανισοτήτων στα εισοδήματα. Η ίδια αγορά δε μπορεί να είναι αποτελεσματική αν η επίπτωση της στο ενεργειακό ισοζύγιο παράγει ελλείμματα ή δημιουργεί ανισομέρειες στην ωφέλεια από τη χρήση των πρώτων υλών σε γωνιές του πλανήτη. Τέλος, οι αγορές για αν είναι αποτελεσματικές οφείλουν να υπόκεινται σε θεσμοθετημένο υπερτοπικό έλεγχο μέσα από δημοκρατικές διαδικασίες έμμεσα ή άμεσα.

Για μένα είναι φανερό ότι ο έλεγχος της αποτελεσματικότητας των αγορών δε μπορεί να γίνει σε εθνικό επίπεδο, παρά μόνο για τις αγορές που πιθανώς αφορούν σε αυτό το επίπεδο. Αν επιδιώξουμε έλεγχο στο πλαίσιο των ξεχωριστών κρατών αυτό αργά ή γρήγορα θα οδηγήσει σε «ταρίφες» και μετά σε πόλεμο με αφορμή τις αναποτελεσματικές αγορές ενέργειας και ρύπων. Το εθνικό πεδίο, ωστόσο, είναι πιθανώς το κατάλληλο πεδίο για τη διαμόρφωση νέων κοινωνικών συμμαχιών, στη βάση νέων ιδεολογικών αφηγήσεων, που θα κατανοούν τα προβλήματα σε υπερτοπικό επίπεδο. Αρχίζοντας από σήμερα, ας δώσουμε ώθηση στη σύνταξη μιας νέας ιδεολογικής αφήγησης που θα αφορά ένα νέο Δημοκρατικό Κύμα.

Απορίες ενός πολίτη,

του Σεραφείμ Μακρή || www.democracycrisis.com

Δημοσιεύτηκε Το ΦΕΚ Α243/11-11-2011 στο οποίο περιέχονται τα Προεδρικά Διατάγματα 107 ως 110 με τα οποία γίνεται δεκτή η παραίτηση της Κυβέρνησης του ΠΑΣΟΚ στις 09/11/2011(ΠΔ 107), κατόπιν την ίδια ημέρα η παραίτηση του Γ.Α.Παπανδρέου από τη θέση του πρωθυπουργού (ΠΔ 108), ο διορισμός στη θέση του πρωθυπουργού του κ. Λ.Παπαδήμου (ΠΔ 109) και κατόπιν ο διορισμός των μελών της νέας κυβέρνησης (ΠΔ 110). Και τα τρία τελευταία έχουν ημερομηνία 11/11/2011.

Ειδικότερα στο ΠΔ 109 με το οποίο γίνεται ο διορισμός του κ.Λ.Παπαδήμου ως Πρωθυπουργού, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας σε εφαρμογή της συνταγματικής πρόβλεψης του άρθρου 35 παρ 2 περίπτωση α (δηλαδή της περίπτωσης όπου ο ΠτΔ υπογράφει μόνος του Προεδρικό Διάταγμα και είναι η περίπτωση διορισμού του πρωθυπουργού) επικαλείται διαδοχικά:

Το άρθρο 38 παρ1 εδάφιο τρίτο με το οποίο (όπως ισχύει στην περίπτωσή μας) αν ο Πρωθυπουργός της παραιτούμενης Κυβέρνησης είναι αρχηγός του κόμματος που διαθέτει την απόλυτη πλειοψηφία του συνόλου των βουλευτών εφαρμόζεται …

Το Άρθρο 37 παρ3 εδάφιο γ

Το οποίο και παραθέτουμε αυτούσιο:

«Άρθρο 37

1.  Ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας διορίζει τον Πρωθυπουργό και, με πρότασή του, διορίζει και παύει τα λοιπά μέλη της Κυβέρνησης και τους Υφυπουργούς.

2.  Πρωθυπουργός διορίζεται ο αρχηγός του κόμματος το οποίο διαθέτει στη Βουλή την απόλυτη πλειοψηφία των εδρών. Αν κανένα κόμμα δεν διαθέτει την απόλυτη πλειοψηφία, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας παρέχει στον αρχηγό του κόμματος που διαθέτει τη σχετική πλειοψηφία διερευνητική εντολή για να διακριβωθεί η δυνατότητα σχηματισμού Κυβέρνησης που να απολαμβάνει την εμπιστοσύνη της Βουλής.

3.  Αν δεν διαπιστωθεί αυτή η δυνατότητα, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας παρέχει διερευνητική εντολή στον αρχηγό του δεύτερου σε κοινοβουλευτική δύναμη κόμματος και εάν δεν τελεσφορήσει κι αυτή, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας δίνει διερευνητική εντολή στον αρχηγό του τρίτου σε κοινοβουλευτική δύναμη κόμματος. Κάθε διερευνητική εντολή ισχύει για τρεις ημέρες. Αν οι διερευνητικές εντολές δεν τελεσφορήσουν, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας καλεί τους αρχηγούς των κομμάτων και, αν επιβεβαιωθεί η αδυναμία σχηματισμού Κυβέρνησης που να έχει την εμπιστοσύνη της Βουλής, επιδιώκει το σχηματισμό Κυβέρνησης από όλα τα κόμματα της Βουλής για τη διενέργεια εκλογών και σε περίπτωση αποτυχίας αναθέτει στον Πρόεδρο του Συμβουλίου της Επικρατείας ή του Αρείου Πάγου ή του Ελεγκτικού Συνεδρίου το σχηματισμό Κυβέρνησης, όσο το δυνατόν ευρύτερης αποδοχής, για να διενεργήσει εκλογές, και διαλύει τη Βουλή.

4.  Στις περιπτώσεις κατά τις οποίες ανατίθεται, σύμφωνα με τις προηγούμενες παραγράφους, εντολή σχηματισμού Κυβέρνησης ή διερευνητική εντολή σε αρχηγό κόμματος, αν το κόμμα δεν έχει αρχηγό ή εκπρόσωπο, ή αν ο αρχηγός ή ο εκπρόσωπος του δεν έχει εκλεγεί βουλευτής, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας δίνει την εντολή σ' αυτόν που προτείνει η κοινοβουλευτική ομάδα του κόμματος. Η πρόταση για την ανάθεση εντολής γίνεται μέσα σε τρεις ημέρες από την ημέρα που ο Πρόεδρος της Βουλής ή ο αναπληρωτής του ανακοινώνει στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας τη δύναμη των κομμάτων στη Βουλή· η ανακοίνωση αυτή γίνεται πριν από κάθε ανάθεση εντολής.

Ερμηνευτική δήλωση: Στις διερευνητικές εντολές, αν κόμματα είναι ισοδύναμα σε βουλευτικές έδρες, προηγείται εκείνο που έλαβε περισσότερες ψήφους στις εκλογές· νεοσχηματισμένο κόμμα με κοινοβουλευτική ομάδα, σύμφωνα με τα οριζόμενα στον Κανονισμό της Βουλής, έπεται του παλαιότερου με ίσο αριθμό εδρών. Στις δύο αυτές περιπτώσεις δεν παρέχονται διερευνητικές εντολές σε περισσότερα από τέσσερα κόμματα.»

Με έντονα είναι το εδάφιο που επικαλείται ο ΠτΔ για το διορισμό του νέου Πρωθυπουργού.

Προκύπτουν επομένως από τα παραπάνω οι εξής ερωτήσεις:

1. Το εδάφιο γ ξεκινά «Αν οι διερευνητικές εντολές…» το οποίο σημαίνει ότι για να εφαρμοστεί αυτό το εδάφιο είναι προαπαιτούμενο να έχουν υπάρξει Διερευνητικές Εντολές.
2. Το Σύνταγμα είναι σαφές: αν η Κυβέρνηση και ο Πρωθυπουργός  παραιτήθηκαν στις 9 Νοεμβρίου 2011 (όπως προκύπτει από το ΠτΔ) τότε σύμφωνα με το εδάφιο α της παραγράφου 3 του άρθρου 37 «Αν δεν διαπιστωθεί αυτή η δυνατότητα, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας παρέχει διερευνητική εντολή στον αρχηγό του δεύτερου σε κοινοβουλευτική δύναμη κόμματος και εάν δεν τελεσφορήσει κι αυτή, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας δίνει διερευνητική εντολή στον αρχηγό του τρίτου σε κοινοβουλευτική δύναμη κόμματος.». Κατάλαβε κανείς σας ότι ο κ.Γ.Α.Παπανδρέου έλαβε νέα εντολή; Ο κος Α.Σαμαράς; ή Μήπως η Κα Παπαρήγα; Από τις 9/11 που παρατείται ο Γ.Α.Παπανδρέου ως τις 11 που ορίζεται ο κος Λ.Παπαδήμος έχει τηρηθεί το όριο των τριών ημερών; Εκτός αν και η κα Παπαρήγα διευκόλυνε και κατέθεσε αμέσως τη διερευνητική που –υποπτεύομαι- της εδόθη.Κι αν ναι, γιατί δε δημοσιεύονται τα σχετικά έγγραφα με τα οποία δίνονται οι διερευνητικές και το αποτέλεσμά τους;
3. Για την οικονομία της συζήτησης υποθέτω ότι όλα έγιναν σύμφωνα με αυτή τη διαδικασία και ότι οι διερευνητικές εντολές κατετέθησαν οπότε πάμε στο εδάφιο γ. Ο ΠτΔ καλεί τότε τους αρχηγούς και
   1. Αν διαπιστώσει ότι δε μπορεί να σχηματιστεί Κυβέρνηση τότε «επιδιώκει το σχηματισμό Κυβέρνησης από όλα τα κόμματα της Βουλής για τη διενέργεια εκλογών» δηλαδή, η αποτυχία των διερευνητικών εντολών , λέει το Σύνταγμα, αφήνει μόνο μία δυνατότητα στον ΠτΔ: το σχηματισμό Κυβέρνησης με μόνο έργο τη διεξαγωγή εκλογών! (άλλωστε και στην περίπτωση που τα κόμματα δε συμφωνήσουν τότε ορίζεται Υπηρεσιακή Κυβέρνηση πάλι για τη διεξαγωγή εκλογών)
   2. Υπάρχει περίπτωση σε αυτό το στάδιο ο ΠτΔ να διαπιστώσει ότι υπάρχει –παρά την αποτυχία της φάσης των διερευνητικών- περιθώριο σχηματισμού Κυβέρνησης που να έχει την εμπιστοσύνη της Βουλής; Παρόλο που η διατύπωση του Συντάγματος δεν το απαγορεύει, ωστόσο το Σύνταγμα σιωπά για το ποια είναι τότε η ακολουθούμενη διαδικασία. Κάτι που ενισχύει την άποψη ότι το Σύνταγμα δε δίνει την ευκαιρία να αναζητηθεί μη κοινοβουλευτική λύση σε αυτό το σημείο για το πρόσωπο του πρωθυπουργού.
4. Το  Σύνταγμα του 1975, που οι ιστορικές του καταβολές είναι στις αρχές της δεκαετίας του 1960, δεν έχει στόχο να διευκολύνει μη κοινοβουλευτικές λύσεις στο πρόσωπο του πρωθυπουργού. Αντίθετα το αποφεύγει: η μόνη περίπτωση θα ήταν αυτή του άρθρου 38 παρ 2 (την οποία όμως δεν επικαλείται ο ΠτΔ στη συγκεκριμένη περίπτωση) αλλά τότε γεννάται η ερώτηση αν εκλήθη και πότε η Κοινοβουλευτική Ομάδα του ΠΑΣΟΚ για να προτείνει έστω τον κ Λ.Παπαδήμο.
5. Αν τα παραπάνω  ισχύουν σημαίνει ότι όσοι από το Σύνταγμα έχουν ταχθεί να το υπηρετούν, το παρέβησαν με τον πιο κυνικό τρόπο, και μια Κυβέρνηση που στηρίζεται σε έωλες διαδικασίες αμφιβάλλω αν μπορεί να επιβάλλει τη νομιμότητα ή οι πράξεις της να μην κινδυνεύσουν να θεωρηθούν όλες έξω από κάθε νομιμότητα. Αλλά αυτό θα κριθεί στο πολιτικό πεδίο.
   

 Αλλά σήμερα οι αγορές φτάνει να εμπιστεύονται....

Κοινωνία λίγο πριν το σημείο βρασμού,

του Σεραφείμ Μακρή || www.democracycrisis.com

Κι όμως: αυτό που είδαμε να διαδραματίζεται ανήμερα 28 Οκτωβρίου σε ολόκληρη τη χώρα απέχει από το να είναι η έκρηξη που θα τινάξει το καπάκι. Είναι σαφώς μια προειδοποίηση ότι προσεγγίζουμε το σημείο βρασμού και ίσως μάλιστα η χτεσινή εκτόνωση να απομάκρυνε την επιτάχυνση των γεγονότων. Ήταν όμως ωστόσο η τελευταία προειδοποίηση προς ένα πολιτικό σύστημα ανήμπορο να αρθεί στο ύψος της στιγμής για τα επερχόμενα.

Είμαι προσωπικά περισσότερο από σίγουρος ότι η προειδοποίηση έχει πάει στο βρόντο. Σε μια αντιστροφή της χρονικής εξέλιξης η σιγουριά μου εδράζεται στη συμπεριφορά του πρωθυπουργού και του αντιπροέδρου του επί των οικονομικών την προηγούμενη της 28ης μέρα. Οι πανηγυρισμοί, η αλλαζονεία, η διάθεση να κατακεραυνωθεί κάθε άλλος πολιτικός λόγος που δε συναινεί στο παραμύθι της αποφυγής της χρεοκοπίας –ενώ ήδη από την 21 Ιουλίου αυτό είναι και τεχνικά δοσμένο- δεν αποτελούν ενδείξεις κατανόησης της κατάστασης. Η ψυχολογία της ήττας συνάντησε τον πανικό της εγκατάλειψης. Αλλά και η μείζον αντιπολίτευση ακολούθησε από κοντά στην αδυναμία αντίληψης των γεγονότων: αντί να κεφαλαιοποιήσει την ψήψο χιλιάδων νεοδημοκρατών στο σημερινό αρχηγό της ως μία ψήφο ρήξης και ασυνέχειας, ως ψήφο επιστροφής στις εθνικές και λαϊκές παραδόσεις του χώρου, με ευθύνη του ιδίου του αρχηγού της, παραμένει ένα κόμμα συμβιβασμών, ισορροπιών, και εν τέλει ένα κόμμα τρομοκρατημένο από την πιθανότητα να αναλάβει την εξουσία.

Ώστε είναι ολέθρια η αντίδραση του λαού απέναντι στην ολέθρια πολιτική που εφαρμόζει η κυβέρνηση; Ενώ η ανοχή της Νέας Δημοκρατίας και η de facto συγκυβέρνηση με την κα Διαμαντοπούλου (ειδικά στα ζητήματα της Παιδείας) συνιστούν απαύγασμα σοφής διαχείρισης; Ή μήπως θα πρέπει να πάρουμε σοβαρά την άποψη ότι το πρόβλημα είναι πρόβλημα ικανότητας της τωρινής Κυβέρνησης και η επόμενη θα εφαρμόσει αποτελεσματικότερα την ίδια συνταγή; Μήπως άραγε γίνεται πιστευτό από κανέναν ότι η μπουρδολογία περί  επαναδιαπραγμάτευσης αποτελεί τίποτα από ένα φύλλο συκής;

Η μόνη ελπίδα που έχει αυτό το πολιτικό σύστημα να αποχωρήσει αξιοπρεπώς, λαμβάνοντας τη θέση στην ιστορία που του αξίζει είναι να προχωρήσει σε εκλογές άμεσα.Οποιαδήποτε καθυστέρηση θα φέρει εξελίξεις δυσοίωνες για τα Εθνικά Θέματα και θα μας εισάγει σε μια εκθετική καμπύλη εξελίξεων. Όταν δε το πράγμα μεταβαίνει από μια αρχική γραμμικότητα σε μια εκθετική φάση το μόνο που έχει σημασία είναι ο ρυθμός με τον οποίο θα συμβαίνουν τα πράγματα και όχι αν θα συμβαίνουν. Η δε κατεύθυνση της εξέλιξης των πραγμάτων φάνηκε στις 28 Οκτώβρη καθαρά.

Και πάντως κανείς δεν πίστεψε από όλους εμάς που δε μετείχαμε στα γεγονότα ότι αυτά θα ήταν τέτοια, δηλαδή γεγονότα, αν δεν υπήρχε η σιωπηρή συναίνεση όλων σε αυτό που έγινε την 28^η Οκτωβρίου 2011. Ώρες να μας πουν ότι στην κηδεία του Παλαμά συμμετείχε η πλειοψηφία του Λαού της Αθήνας το 1943. Η σιωπηλή πλειοψηφία συναίνεσε προχτες σε μια τελευταία προειδοποίηση και αυτή παραδόθηκε από κατάλληλο αριθμό , από μεγάλο αριθμό, στο πολιτικό σύστημα που ήταν ο αποδέκτης της.

Το 1940, μιαν άλλη 28^η Οκτωβρίου, ο –φασίστας λένε μερικοί- Μεταξάς έσωσε την υστεροφημία του διερμηνεύοντας αληθινά το αίσθημα του Λαού. Σήμερα σύσσωμο το πολιτικό σύστημα (δηλαδή: ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας, το ΠΑΣΟΚ και το σύστημα εξουσίας περί αυτό, η Νέα Δημοκρατία, ο Συναγερμός που ούτε λαϊκός είναι ούτε βέβαια ορθόδοξο ήθος υπηρετεί, αποκόμματα και προσωπικά κόμματα και όσοι διαπλέκονται από το πεδίο της επιχειρηματικής ζωής) μας πέταξε στα μούτρα ότι αυτό που συνέβη χτες δεν ήταν ο Λαός αλλά ο ΣΥΡΙΖΑ και όπως ολεθρίως είχε υποστηρίξει πανηγυρίζοντας μια μέρα νωρίτερα «αυτό ξέρει».

Άκουσα στα μέσα ενημέρωσης, ώρα πριν γίνει ανακοίνωση της Προεδρίας της Δημοκρατίας, ότι εκλογές γίνονται κάθε τέσσερα χρόνια και εκεί, δηλαδή στις εκλογές, αποφασίζει ο Λαός για την  πλειοψηφία. (στην ανακοίνωση της Προεδρίας η έννοια και η λέξη Λαός απουσιάζουν). Η απλή απορία μου είναι αν άλλαξε το Σύνταγμα που προβλέπει ότι η διάλυση της Βουλής μπορεί να γίνει νωρίτερα από τη λήξη της θητείας των τεσσάρων ετών για μια σειρά από λόγους όπως πχ για μείζον εθνικό ζήτημα. Θεωρεί άραγε κανείς από το πολιτικό σύστημα τη σταδιακή, συστηματική και χωρίς νομιμοποίηση παράδοση της κυριαρχίας της χώρας σε τρίτους ελάσσον εθνικό ζήτημα; Γιατί ας μη μου πει κανείς ότι αυτή ή η επόμενη Κυβέρνηση (που θα τιμήσει τις υπογραφές της χώρας...) μπορεί να νομοθετήσει κόντρα στα συμφέροντα των δανειστών και υπέρ των συμφερόντων της χώρας...Η απαίτηση για την εμβάθυνση της Δημοκρατίας στη χώρα με την αλλαγή του Συντάγματος οφείλει προσεχώς να μας δώσει και έναν τρόπο να μάθουμε όχι πως μετριέται η πλειοψηφία της μιας στιγμής, το βράδυ των εκλογών, αλλά πια είναι τα όρια νομιμοποίησης αυτής της στιγμιαίας πλειοψηφίας όταν οι περιστάσεις αλλάζουν και γίνονται «έκτακτες», καλή ώρα...

Φτιάχνοντας,  το φύλλο του democracycrisis για την 28^ηΟκτωβρίου, περίπου ξημερώματα ήταν, λίγο πριν ο Ιταλός επιδώσει το τελεσίγραφό του στον Έλληνα που θα του απαντούσε στα Γαλλικά, έγραψα ένα πολύ σύντομο σχόλιο με αφορμή τα γεγονότα έξω από το Ναό του Αγίου Δημητρίου Θεσσαλονίκης και τις πληροφορίες ότι οι Υπουργοί έπαιζαν κρυφτούλι με τις εξέδρες επισήμων:

«Παρέλαση χωρίς υπουργούς...

Καθόλου κακή ιδέα. Ας την κρατήσουμε για κανένα αιώνα ακόμα.

Έχω και μια άλλη: από του χρόνου, η μεγάλη στρατιωτική παρέλαση να γίνεται, αντί μπροστά στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας, μπροστά σε ένα νεαρό αγόρι και σε ένα νεαρό κορίτσι...Επιλεγμένα και τα δυο με κλήρωση από την τελευταία Λυκείου.

Χρόνια πολλά σε όσους το αισθάνονται. Για τους υπόλοιπους είναι απλά bank holiday in Athens.»

Τώρα λοιπόν γνωρίζετε  ποιος έχει την ευθύνη των γεγονότων... 

Ο Νέος Ριζοσπαστισμός, του Σεραφείμ Μακρή

www.democracycrisis.com

«Τα έσπασαν στη Ρώμη», το sms μήνυμα με βρήκε καθώς κατέβαινα στο Σύνταγμα, Σάββατο 15 Οκτωβρίου για μια ακόμη ανοικτή εκδήλωση δυσαρέσκειας. Στην πλατεία ωστόσο το 99% έστειλε μόνο το 1% από αυτό το 99...Οι ηλικίες νεαρές και η μεσαία αστική τάξη απούσα, ή έτσι κατάλαβα εγώ. Είναι άραγε γιατί τα κεφενεία μας είναι πια ψηφιακά και άυλα; Είναι γιατί σφίγγονται οι θελήσεις κι οι ψυχές απέναντι στα επερχόμενα; Δεν ξέρω.

Το βράδυ ξαναγύρισα σε ένα παλιό κείμενο που δε δημοσιεύτηκε τότε, όταν η πλατεία ήταν γεμάτη τον Ιούνιο. Από απόσταση βλέπω σε εκείνη τη σύναξη του Ιουνίου μια άγουρη αλλά γονιμοποιητική αρχή. Να τι προσπαθούσα να οργανώσω σε λόγο, σε αυτό το παλιό κείμενο, ιδωμένο ξανά μήνες μετά, ξαναγραμμένο κάτω από την εμπειρία των μηνών που πέρασαν:

Γράφτηκε σε ένα κείμενο πρόσφατα ότι από την Πλατεία δεν περιμένουμε καν τη διατύπωση ενός αιτήματος παρά μόνο τη δημιουργία ενός γεγονότος. Αλλά αυτό θα σήμαινε ότι μπορεί ήδη η πλατεία να έχει ολοκληρώσει τον ιστορικό της ρόλο, ίσως όμως πάλι να εξακολουθούν μερικοί να αναλύουν το σήμερα με παλιές μεθόδους: και το σήμερα παράγεται σχεδόν αυταναφλεκτικά από οριζόντια δίκτυα που το μόνο που κουβαλάνε και έχουν όμοιο με τις δυνάμεις που στο παρελθόν δημιούργησαν όμοιες ιστορικές στιγμές είναι η άγνοια τους αφενός για αυτό που κάνουν αλλά και για τις μεθόδους με τις οποίες ερμηνεύεται αυτό που κάνουν. Στην πλατεία εκφράζεται ο Λαός όχι μια παρέλαση από think tankers.

Αυτό δε σημαίνει ότι στην πλατεία δεν υπάρχουν σκέψεις, αιτήματα (του ενός ή του άλλου βεληνεκούς) ή ότι αν έτσι έχει η κατάσταση σήμερα αυτό θα παραμένει έτσι επί μακρό. Αντίθετα, η πλατεία θα γονιμοποιήσει σύντομα. Κι αυτός ή αυτό που θα ξεγεννήσει την πλατεία θα γίνει ο ηγέτης της: είτε είναι πρόσωπο είτε είναι πολιτικό ρεύμα είτε μια νέα ιδεολογία, μια καινούρια οικονομική πρόταση, μια νέα ερμηνευτική για το ιστορικό παρελθόν αλλά και για το ιστορικό μέλλον όσων συναντιούνται στην πλατεία. Μπορεί να είναι και όλα αυτά μαζί. Και αν συμβεί και είναι όλα αυτά μαζί τότε θα μπορούμε να μιλάμε για την εμφάνιση μιας νέας ιστορικής εποχής. Για λόγους επικοινωνίας θα την ονομάσω εδώ Εποχή του Νέου Ριζοσπαστισμού. Νέου, ως αντιπαραβολή με μια παλιότερη περίοδο, αυτή που ξεκινάει μετά την ήττα του Βενιζέλου και τη φυγή του στη Γαλλία το 1933 και τελειώνει με την τελευταία περίοδο Καραμανλή το 1979. Αυτή η περίοδος θα διακοπεί από τη δικτατορία Μεταξά το ’36, τον πόλεμο και την κατοχή (ανθίζοντας μέσα στην κατοχή για πρώτη φορά), θα διαιρεθεί με τρόπο δραματικό στις δύο κύριες συνιστώσες της στο εμφύλιο και θα παραμείνει διαιρεμένη και πολλές φορές περισσότερο από διαιρεμένη σχεδόν μέχρι και σήμερα. Η περίοδος που θα ξεκινήσει το 1981 και τελειώνει, σήμερα ή αύριο, αποτελεί το μακρύ επιθανάτιο ρόγχο, το μεγάλο κύμα που σπάει και εξαφανίζεται, αυτής της εποχής του Παλιού Ριζοσπαστισμού. Αυτός ο Παλιός Ριζοσπαστισμός κουβαλάει μέσα του δύο αντίπαλα ρεύματα και έχει πάντα απέναντι του μια Αντιμεταρρύθμιση: μια Αντιμεταρρύθμιση που το σχέδιό της είναι τόσο παλιό όσο και η πρώτη Βαυαροκρατία, που ελέγχει τους μηχανισμούς του κράτους και αποδέχεται όση Συνταγματικότητα δεν την ενοχλεί, που έχει τα κλειδιά της οικονομίας, ελέγχει τις εξωτερικές σχέσεις και δημιουργεί το πελατειακό κράτος. Η Αντιμεταρρύθμιση εκμεταλλεύεται τη διάσπαση του Παλιού Ριζοσπαστισμού, τον αλλοτροιώνει από τα μέσα και όποτε μπορεί επιβάλλει την άποψή της με τα τεθωρακισμένα. Αλλά αυτή η πάλη έχει χαρακτηριστικά εκπαίδευσης: όταν μετά το 1974 οι συνθήκες θα ευνοήσουν τον Παλιό Ριζοσπαστισμό (και δη το Φιλελεύθερο Ρεύμα) αυτός θα έχει χάσει πολλή από τη δυναμική του. Θα έχει αποδεχτεί πολλές από τις μεθόδους της Αντιμεταρρύθμισης και αυτή με τη σειρά της θα έχει διδαχτεί πώς να χρησιμοποιεί τα καινούρια μέσα σε ένα καινούριο περιβάλλον. Αυτή η ώσμωση έχει γενέθλια στις 18 Οκτώβρη του 1981. Όχι γιατί πιο πριν δεν υπήρχε, αλλά γιατί τότε, ένα μικροαστικό στην κοινωνική του σύνθεση και αντίληψη ρεύμα του Ριζοσπαστισμού επικρατεί κατά κράτος: και οδηγεί ολόκληρο το σύστημα σε μια πρωτόγνωρη μάθηση ότι δηλαδή είναι δυνατό να ασκείς την πιο αντιμεταρρυθμιστική ατζέντα, την πιο αντιλαϊκή πολιτική στο όνομα του Λαού και της Δημοκρατίας. Συνιστώσες αυτής της σύγκλισης αποτελούν η σχέση ανάμεσα στο κόμμα που κάθε φορά κυβερνάει και στο Κράτος που γίνεται προμαχώνας του κόμματος, το ξαναγράψιμο της πρόσφατης ιστορίας του τόπου ώστε να βολεύει την καθοδήγηση, η de facto ιδιωτικοποίηση της κοινωνίας σε οπαδούς και παράσιτα των μηχανισμών, είτε τους πεις Δημόσιους Υπάλληλους είτε τους πεις Κρατικούς Ολιγάρχες, η βαθιά αποϊδεολογικοποίηση στο επίπεδο της Ιστορικής Μνήμης και του Έθνους, η ενσωμάτωση στο μηχανισμό τμημάτων του πληθυσμού με τη βοήθεια ενός ολοένα και αυξανόμενου Χρέους και σε βάρος μιας όλο και μειούμενης ανταγωνιστικότητας. Σε μια στιγμή που ξεκινάει η πιο δυνατή φάση μιας παγκοσμιοποιημένης οικονομίας, σε μια εποχή όπου το εργατικό δυναμικό μετατρέπεται σε ολοένα και μεγαλύτερης έντασης γνώσης, αυτό το δυναμικό περιθωριοποείται όταν δεν ενσωματώνεται με τους όρους του καθεστώτος. Μαθαίνουμε σήμερα πράγματα για τον τρόπο που λειτουργεί το διεθνές οικονομικό σύστημα, τη σημασία της κατάρρευσης των σταθερών ισοτιμιών (Bretton Woods), τη μετατροπή των ΗΠΑ από χώρα πλεονασμάτων σε χώρα ελλειμμάτων και την επίδραση που το γεγονός αυτό είχε στην ανάπτυξη του παγκόσμιου χρηματοπιστωτικού συστήματος: το σύστημα ηγεσίας στη χώρα τότε είτε αγνοούσε είτε απέκρυπτε την τεράστια αλλαγή, οδηγώντας έτσι το παραγωγικό μοντέλο της χώρας σταδιακά στο μαρασμό και την εξαφάνιση. Ο Παλιός Ριζοσπαστισμός δεν χρειάζεται πια παρά μόνο ένα κόμμα, το άλλο γίνεται support γκρουπάκι, και ότι περισσεύει, η Αριστερά, βολοδέρνει μεταξύ αυτοαναφορικότητας και αυτανάφλεξης. Αν υπήρξαν εξαιρέσεις; Φυσικά αλλά με όρους των Μαθηματικών, το σύνολο τους ήταν μέτρου μηδέν.

Τέλος Εποχής…

Ζούμε άραγε τη γέννηση ενός Νέου Ριζοσπαστισμού; Κι αν ναι ποια θα είναι τα χαρακτηριστικά του; Τι κρατάει από τις απαρχές του παλιού, που διαφοροποιείται από αυτόν; Ποιες κοινωνικές ομάδες τον δημιουργούν; Θα μπορούσα να σας παραπέμψω 30 χρόνια από τώρα για μια εξήγηση. Αλλά γνωρίζω ότι σήμερα, δεν κάνουμε, αναζητώντας το Νέο Ριζοσπαστισμό, εξήγηση: συνεισφέρουμε στη διαμόρφωσή του. Επιχειρώ να διαστασιολογήσω κάτι που δεν υπάρχει-ξέρω τον κίνδυνο της αποτυχίας, αλλά έχω επίσης και το προνόμιο να περιγράφω το επιθυμητό…

Η ιδεολογική διάσταση: αντιγράφω από ένα κείμενο του Γ.Κοντογιώργη «Να τους υπενθυμίσει με σαφήνεια ότι αυτή (η κοινωνία των πολιτών) αποτελεί τον λόγο ύπαρξης και του κράτους και του πολιτικού προσωπικού και της οικονομίας. Ότι η κοινωνία των πολιτών, και όχι το κράτος, ενσαρκώνει και διερμηνεύει το έθνος. Ότι το συμφέρον της κοινωνίας των πολιτών οφείλει να αποτελεί το μοναδικό “τέλος” της πολιτικής τους λειτουργίας. Ότι αυτή, η κοινωνία, και όχι αυτοί, οι πολιτικοί, είναι αρμόδια να μορφοποιήσει τις πολιτικές που θα συνάδουν με το κοινό συμφέρον.  Ότι η θέση της κοινωνίας είναι μέσα στην πολιτεία, όχι στις πλατείες. Και ότι ο χρόνος της εν λευκώ εξουσιοδότησης που τους παρέχει το σύστημα να διερμηνεύουν τη βούλησή της και να προσδιορίζουν το συμφέρον της έχει παρέλθει ανεπιστρεπτί.  Ήρθε η ώρα η κοινωνία των πολιτών να διεκδικήσει τη μεταβολή του πολιτικού συστήματος ώστε η ψήφος της να αποκτήσει αντιπροσωπευτικό (και όχι απλώς νομιμοποιητικό) περιεχόμενο. Αντί να δεοντολογεί, πιέζοντας την εξουσία να ενεργήσει υπέρ του κοινού συμφέροντος, να αναλάβει η ίδια την αρμοδιότητα της συναπόφασης. Να ανακτήσει το δικαίωμα του “ελέγχειν” και του “ευθύνειν” των πολιτικών, την ιδιότητα του εντολέα, αντί να αποδέχεται τον εγκλεισμό της στην ιδιωτική σφαίρα, αφήνοντάς τους να αλωνίζουν και να νέμονται το κράτος από κοινού με τους ποικιλώνυμους της διαπλοκής συγκατανευσιφάγους.»

(Ο ίδιος στο Η Δημοκρατία ως Ελευθερία  περιγράφει αναλυτικά τα παραπάνω). Η σχέση του Λαού ως πηγής της Εξουσίας και της άσκησης αυτής της εξουσίας σηματοδοτεί όχι απλά μια μετάβαση από ένα νομιμοποιητικό σύστημα σε ένα αντιπροσωπευτικό αλλά και την αλλαγή στη σχέση ανάμεσα στο Δημόσιο και στον Ιδιωτικό Χώρο.

Στο πολιτικό πεδίο: ο Νέος Ριζοσπαστισμός καλείται να δώσει ένα πολιτικό σύστημα από την αρχή. Ποια θα είναι η κύρια συνιστώσα έκφρασης; Θα ευνοηθεί άραγε το αμεσοδημοκρατικό πρόταγμα ή θα περάσουμε από μια αργή φάση ωρίμανσης και ημι-διαδραστικές οργανώσεις; Θα υπάρχουν πολιτικά κόμματα;

Νομίζω ότι δυο άξονες θα καθορίσουν τις εξελίξεις. Από τη μια η ταχύτητα και το εύρος των εξελίξεων και από την άλλη την ηγεσία που θα αναδειχτεί κατά την πορεία.

Σε ένα παλιότερο σημείωμα από αυτή εδώ τη σελίδα, έχω επιχειρηματολογήσει για την ανάγκη της διατύπωσης ενός αιτήματος για Συντακτική Συνέλευση. Επιμένω σε αυτή τη διατύπωση. Κατά έναν τρόπο θεωρώ ότι η ηγεσία ενός Νέου Ριζοσπαστισμού μπορεί να προέλθει μόνο μέσα από τη διατύπωση ενός νέου Συνταγματικού Χάρτη. Η διατύπωση αυτού του νέου Συντάγματος θα δώσει την ευκαιρία να ξεχωρίσει η ηγεσία, να γίνει επικοινωνιακά διακριτή από το γεγονός καθευτό της διατύπωσης ενός νέου Συντάγματος: γιατί η παραγωγή μιας νέας Συνταγματικής τάξης αποτελεί ταυτόχρονα το νέο πλαίσιο για τον καθορισμό των σχέσεων μέσα στη Δημοκρατία από την αρχή, το πλαίσιο μέσα στο οποίο θα οικοδομηθούν νέα Κοινωνικά Συμβόλαια, το πλαίσιο μέσα στο οποίο μεταβάλλεται το κοινωνικό σε Εθνική πορεία, το πλαίσιο λειτουργίας της κοινωνίας και της οικονομίας, το πλαίσιο σχέσης ανάμεσα στο Ελληνική Κυριαρχία και στην Ευρωπαϊκή εξέλιξή της.

Ποια είναι τα χαρακτηριστικά τα οποία θα μπορούσε αυτό το νέο ιδεολογικό και πολιτικό ρεύμα να ενσωματώσει σε ένα νέο κείμενο Συντάγματος;

1. Η έννοια του Λαού, η πολυπλοκότητα του πλήθους και η εξουσία που πηγάζει από το Λαό: ρύθμιση μέσα από μια νέα γενιά δικαιωμάτων και μιας ενεργούς πολιτικής για τη μετανάστευση

Ήδη παραπάνω, μιλώντας για το ιδεολογικό στίγμα και την ανάγκη μιας νέας Ηγεσίας, αναφέρθηκα στην ανάγκη να διατρέχει από το πρώτο ως το τελευταίο άρθρο αυτό που στο σημερινό Σύνταγμα αποτελεί προμετωπίδα μεν, αλλά δεν οδηγεί σε αυτό που υπόσχεται: Τι σημαίνει άραγε ότι όλες οι εξουσίες πηγάζουν από το Λαό και ασκούνται υπέρ αυτού και του Έθνους; Ποιος είναι σήμερα ο Λαός; Ποιος θα είναι αύριο ο Λαός σε μια χώρα που τα στοιχεία δείχνουν ότι ολοένα και περισσότερο αποτελείται από ανθρώπους με διαφορετικό ιστορικό παρελθόν (για την ακρίβεια: γεννήθηκαν και μεγάλωσαν έξω από την τοπική κουλτούρα και ιστορική ερμηνεία...είναι δηλαδή μετανάστες στη γλώσσα μας και στον τόπο μας...). Αλλά ακόμα και μέσα σε όσους έχουν γεννηθεί και μεγαλώσει μέσα στην κουλτούρα του τόπου δεν είναι φανερό αν έχουν κοινή πεποίθηση για το πως θέλουν να ζήσουν στο μέλλον...Ο κατακερματισμός των απόψεων, η δημογραφική σύνθεση, η εθνολογική σύνθεση και η στάση του απέναντι στην ιστορική πορεία του Λαού που διαμόρφωσε τη μέχρι σήμερα πορεία της χώρας μπορούν μόνο να ψηλαφήσουν την πολυπλοκότητα του Λαού. Το ερώτημα για το πλήθος που συνιστά το Λαό αποκτά ιδιαίτερη σημασία και για το είδος αλλά και για τα όρια  της εξουσίας που πηγάζει από αυτόν το Λαό. Ο Νέος Ριζοσπαστισμός οφείλει να διατυπώσει μια πρόταση που να διασφαλίζει τη συνέχεια με το ιστορικό παρελθόν: η προστασία μέσω των ατομικών δικαιωμάτων θεμελιωδών δικαιωμάτων του ανθρώπου, πάντα ισχυρή στα Ελληνικά Συντάγματα θα επεκταθεί με μια νέα γενιά φιλελεύθερων δικαιωμάτων ενάντια στη φτώχεια και στον κοινωνικό αποκλεισμό αλλά και σε όφελος της κοινωνικής συνοχής με την καθιέρωση εργαλείων ενσωμάτωσης των ατόμων που για οποιοδήποτε λόγο βρίσκονται στην Ελληνική Επικράτεια και επιθυμούν την ενσωμάτωσή τους στην κουλτούρα του τόπου. Ιδιαίτερη ανάγκη είναι να αποτελέσουν τα δικαιώματα στη διασφάλιση επαρκούς κατοικίας, στο ελάχιστο εισόδημα που προστίθεται στο εισόδημα ενός ατόμου ώστε τελικά αυτό να εξέρχεται από μια γραμμή φτώχειας, στην κοινωνική προστασία όσων δεν ασφαλίστηκαν επαρκώς κατά τη διάρκεια του εργασιακού τους βίου καθώς και πρόβλεψη για δυνατότητες θετικής δράσης σε όφελος κοινωνικά αποκλεισμένων, δέσμη δικαιωμάτων που παραχωρούνται όχι μόνο στους Έλληνες πολίτες αλλά και σε όσους επιθυμούν να γίνουν Έλληνες πολίτες και έχουν τις προϋποθέσεις του νόμου γι αυτό. Η ενσωμάτωση μεταναστών δεύτερης γενιάς που έχουν γεννηθεί στην Ελλάδα και έχουν ολοκληρώσει το σύνολο των πρωτοβάθμιων και δευτεροβάθμιων σπουδών εξ ολοκλήρου στην Ελλάδα γίνεται χωρίς άλλη απαίτηση και εφόσον ζητηθεί απευθείας με τη συμπλήρωση των 18 ετών ηλικίας.

Μια ενεργός πολιτική για τη μετανάστευση απαιτείται για την σταθεροποίηση της οικονομίας και της ειρηνικής συνύπαρξης μέσα στη χώρα. Βασικά σημεία για την άσκηση αυτής της πολιτικής οφείλουν να αποτελέσουν ξεχωριστό άρθρο στο Σύνταγμα όπως π.χ. ότι η άσκηση μιας τέτοιας πολιτικής ανήκει στην αποκλειστική Εθνική Κυριαρχία της χώρας, ότι η ένταξη των μεταναστών επιδιώκεται στο ατομικό επίπεδο και η πρώτη ενταξιακή προσπάθεια ξεκινάει από την καταγραφή τους. Στόχος αλλά και εργαλείο  της ενταξιακής προσπάθειας των μεταναστών στην κοινωνίκή πραγματικότητα της χώρας είναι η συχνή επαφή τους με διοικητικές δομές (δομές που αφορούν στην εργασία, στην κατοικία, στον πολιτισμό) και η από τη μεριά τους κατανόηση ότι ζουν και εργάζονται σε μια χώρα Ελευθερίας και Δημοκρατίας όπως ορίζουν το σύνταγμα και οι νόμοι. Το σημείο αυτό είναι κρίσιμο: σήμερα η αίσθηση που μεταδίδει η Ελλάδα είναι ότι η εφαρμογή των νόμων γίνεται κατά διαστήματα και με όρους επικοινωνιακούς και όχι συστηματικά. Η ιθαγένεια μπορεί να αποδίδεται μόνο σε όποιον αποδεικνύει τους δεσμούς του με τη χώρα, γνωρίζει να μιλάει και να γράφει καλά ελληνικά, ενώ είναι σε θέση να αντιληφθεί τον τρόπο με τον οποίο λειτουργεί η Ελληνική Πολιτεία. Βασικό στοιχείο της απονομής οφείλει να είναι η συμμετοχή στην Ελληνική Παιδεία μέσα από γενικές εκπαιδευτικές διαδικασίες γενικές αλλά και ειδικά προοριζόμενες για μετανάστες.

2. Από τα δικαιώματα στην κυριαρχία: βασικό ζήτημα ενός Νέου Συντάγματος είναι η διαμόρφωση μιας νέας πολιτικής τάξης αλλά και η θέσμιση της ανανέωσης αυτής της νέας πολιτικής τάξης.

Τα ζητηματα που οφείλουμε να αντιμετωπίσουμε είναι:

Α. Ο πλήρης διαχωρισμός των εξουσιών και ειδικότερα ο περιορισμός των δυνατοτήτων της εκτελεστικής εξουσίας να νομοθετεί και να δικάζει...

Β. Η με δημοκρατικό τρόπο κατάτμηση της εκτελεστικής εξουσίας και του κράτους ώστε το Κράτος να πάψει να είναι λάφυρο του νικητή των εκλογών. Έτσι το βράδυ των εκλογών μπορεί επίσης να ψηφίζουμε και για το σύνολο των εκτελεστικών δομών που η διοίκησή τους αφαιρείται από τις προνομίες –έως τώρα- της εκτελεστικής εξουσίας. Πχ ας αποφασίζουμε για την εκλογή ΔΣ του Νοσοκομείου της περιοχής στην οποία ψηφίζουμε, για την Επιτροπή Παιδείας κ.ο.κ. Μια τέτοια ανατροπή οφείλουμε να τη χρηματοδοτήσουμε μέσα από ανταποδοτικούς φόρους σε τοπικό επίπεδο, το ύψος των οποίων επίσης θα καθορίζεται από τη λαϊκή ψήφο.

Γ. Η καθιέρωση μιας Νέας Δεδηλωμένης όπου όσοι επιδιώκουν την πλειοψηφία της Βουλής έχουν καταθέσει νωρίτερα από τις εκλογές σε ένα θεσμικό παράγοντα (πχ στον Πρόεδρο της Δημοκρατίας ή στον Πρόεδρο ενός εκ των ανωτάτων Δικαστηρίων) το πρόγραμμα – συμβόλαιο που θα εφαρμόσουν. Ακόμα κι αν απλά αυτό το πρόγραμμα είναι η κατάθεση του πρώτου προϋπολογισμού που θα κληθούν να ψηφίσουν και να εφαρμόσουν.

Δ. Η αρχή της Ανακλητότητας των Βουλευτών μέσα από συγκεκριμένες διαδικασίες του εκλογικού σώματος.

Ε. Η εφαρμογή του Νομοθετικού Δημοψηφίσματος μέσα από το οποίο να είναι δυνατή η ψήφιση μιας νομοθετικής εντολής προς τη Βουλή και όχι απλά η άρνηση ή επιβεβαίωση ενός ερωτήματος.

ΣΤ. Εκλογικός Νόμος στο Σύνταγμα: εκλογικός νόμος δεν είναι μόνο ένας αλγόριθμος κατανομής της πολιτικής ισχύος στα κόμματα αλλά και οι βασικές αρχές για τη λειτουργία των κομμάτων, όπως πχ η ανάδειξη των υποψήφιων-υποψήφιων βουλευτών από εκλογές στο τοπικό επίπεδο, το Δημόσιο Ταμείο των Κομμάτων, οι βασικές αρχές γα τη δημιουργία βουλευτικών εδρών σε επίπεδο περιφέρειας και περιφερειακής ενότητας αλλά και ο ακριβής επανακαθορισμός του εντοπισμού της δυσαρμονίας μεταξύ Βουλής και Κοινωνίας που οφείλει να πάψει να είναι προνόμιο του πρωθυπουργού μόνον αλλά ρητά να διατυπώνονται οι προϋποθέσεις για μια τέτοια διαπίστωση πχ από τον Πρόεδρο της Δημοκρατίας αλλά όχι αποκλειστικά.

Το οικονομικό επίπεδο:Μια νέα Κεϋνσιανή Συναίνεση στην οικονομία

Η κρίση που σήμερα μας απασχολεί έχει αποτελέσει την ευκαιρία να αξιολογήσουμε την πορεία του κόσμου και ιδιαίτερα της Δύσης από τον πόλεμο, στον ψυχρό πόλεμο, στην κατάρρευση του σοσιαλιστικού συνασπισμού, στην επικράτηση των ιδεών της αγοράς και στην πτώση αυτής της τελευταίας περιόδου μόλις πρόσφατα. Η επικράτηση του καπιταλιστικού τρόπου παραγωγής όχι μόνο στη Δύση αλλά με διάφορες εκδοχές στο μεγαλύτερο μέρος του κόσμου, η μετατροπή των ΗΠΑ από μια χώρα πλεονασμάτων σε μια χώρα ελλειμμάτων, η εμφάνιση του χρηματιστικού καπιταλισμού με ένταση τα τελευταία 20 και πλέον χρόνια, η ανάδυση στο οικονομικό και γεωπολιτικό πεδίο των δυνάμεων της Ασίας πρωτίστως αλλά και της Ρωσίας και της Βραζιλίας κατά δεύτερο λόγο συνθέτουν τη νέα τοιχογραφία του κόσμου μας. Θα ήταν λάθος να αγνοήσουμε κλιματική αλλαγή και τις επιπτώσεις στην παγκόσμια οικονομία αλλά και την αστάθεια που έρχεται από τον τομέα της ενέργειας. Ο κόσμος μας είναι ένας κόσμος τεσσάρων νομισμάτων (Δολλάριο, Ευρώ, Στερλίνα και Γιεν) και ολιγοπωλιακά δομημένου συστήματος χρηματιστηριακών συναλλαγών (ιδιαίτερα στα εμπορεύματα),  είναι πάντως ένας κόσμος όπου ο χρηματιστικός καπιταλισμός καταρρέει αφού η απόκλισή του από την έννοια της επένδυσης στην πραγματική οικονομία έχει ολοκληρωθεί και οι πυραμίδες ρίσκου-απόδοσης που έχτισε δείχνουν τα όρια της ανοησίας...Η κατάρρευση αυτή είναι σήμερα προ των πυλών.

Ο Νέος Ριζοσπαστισμός δε μπορεί να αντιμετωπίσει τα προβλήματα αυτού του διεθνούς οικονομικού πλαισίου οδηγούμενος σε παλιές συνταγές του εθνικισμού. Μια τέτοια προσπάθεια, εδώ και αλλού, θα οδηγήσει με μαθηματική ακρίβεια στον πόλεμο και στην υποχώρηση των Δημοκρατικών Κυμάτων σε όλο τον κόσμο...Αντίθετα φωνές από διαφορετικές πολιτικές καταγωγές υπενθυμίζουν σήμερα μια παλιά φράση του  Winston Churchill το 1925: "I would rather see finance less proud and industry more content."  Ο Gordon Brown ζήτησε με άρθρο του τη δημιουργία ενός παγκόσμιου συμφώνου για την παγκόσμια ανάπτυξη. Αν κανείς ξεπεράσει την ανοησία περί global governance ως ένα ιδεολόγημα που στόχο έχει το έθνος-κράτος, ο Νέος Ριζοσπαστισμός οφείλει να εκκινήσει τη διατύπωση μιας νέας θεώρησης για την οικονομία στο πλαίσιο μιας συνεργασίας των εθνικών οικονομιών, μιας παγκόσμιας συμφωνίας με πολιτικό περιεχόμενο που θα δεσμεύσει τον κόσμο για τα επόμενα χρόνια. Το παραγωγικό μοντέλο που θα κληθεί να υπηρετήσει η χώρα δε μπορεί παρά να είναι ενταγμένο σε αυτή τη συμφωνία, άρα το ποιος θα διαπραγματευτεί το μοντέλο έχει μεγάλη σημασία.

Αυτά που επιχείρησα να καταγράψω σε αυτό το κείμενο είναι η προσωπική μου θέαση που εκκινά από την ιστορία, και δη την τοπική ιστορία μιας μικρής πατρίδας και προσπαθεί να δώσει απάντηση που να αγκαλιάζει το μέλλον και τον κόσμο. Φυσικά και τίποτα από αυτά δε γίνεται. Ούτε άλλωστε μπορούσε να πετάξει ποτέ τίποτα πιο βαρύ από τον αέρα, να επικοινωνηθεί τίποτα μέσα από ένα σύρμα ή να αποσυρθούν τα νερά της Ερυθράς Θάλασσας...Ο Νέος Ριζοσπαστισμός είναι, κυρίως, απάντηση σε κάθε λογής συντηρητικές φυσικότητες.